|
Sau gần chín năm thực hiện di chuyển đến nơi tái định cư (TÐC) thủy điện Sơn La và hai năm những hộ dân cuối cùng của xã Chiềng Bằng di chuyển khỏi cốt ngập, việc cấp đất sản xuất vùng di dân vẫn chưa hết khó khăn, vướng mắc. Dù đã có nhiều cố gắng, nhưng tỉnh Sơn La vẫn chưa thực hiện xong việc thanh toán số tiền bù chênh giá trị đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà con.
 |
| Bà con điểm tái định cư Nông Luông, xã Cò Nòi, huyện Mai Sơn đã ổn định sản xuất. |
Ðến nay, tỉnh Sơn La đã thống kê, đo đạc thu hồi toàn bộ diện tích đất vùng ngập lòng hồ thủy điện Sơn La. Tổng số 13 nghìn 110 hộ bị ảnh hưởng, với diện tích đất trong vùng ngập phải thu hồi 15 nghìn 304 ha, ở ba huyện Quỳnh Nhai 11 nghìn 185 ha, Mường La 3.662 ha và Thuận Châu 3.622 ha. Ngoài ra, còn thu hồi 18 nghìn 559 ha đất tại các khu, điểm TÐC của tám huyện để bố trí đất sản xuất cho các hộ TÐC.
Theo Quyết định số 02/2007/QÐ-TTg của Chính phủ, ngoài diện tích đất ở, mỗi hộ gia đình TÐC nông thôn được quy hoạch, bố trí từ 1,2 ha đến 2 ha đất sản xuất, tùy theo số nhân khẩu và điều kiện từng địa phương. Ðến nay, diện tích đất ở đã ổn định, bàn giao xong 240,8 ha, bình quân một hộ được giao 214 m2 và đang tiến hành cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Từ khi quy hoạch điểm TÐC cho đến khi đón nhận dân, tỉnh Sơn La đã chủ động bố trí tạm giao đất sản xuất cho bà con, cho nên phần lớn các hộ dân đều có đất sản xuất. Một số nơi, như: Thuận Châu, Mộc Châu, Mai Sơn, Sông Mã... bà con đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Việc đó góp phần ổn định đời sống, sản xuất cho đồng bào vùng di dân thủy điện Sơn La.
Tuy nhiên, đến nay, sau nhiều năm, việc xác định nguồn gốc đất, phân loại đất, hồ sơ đất... vẫn còn vướng mắc, chưa tiến hành xong bù chênh giá đất nơi đi, nơi đến để thanh toán tiền bồi thường cho bà con. Nguyên nhân, một phần do tính chất phức tạp và khối lượng công việc quá lớn, nhất là đối với hai huyện trọng điểm chiếm phần lớn diện tích vùng ngập là Quỳnh Nhai và Mường La. Nhưng nguyên nhân chính là do cơ chế chính sách về đất đai tồn tại quá lâu những yếu tố lịch sử phức tạp kéo dài chưa được giải quyết. Trên một diện tích đất, người nông dân đang sử dụng chịu sự chi phối của nhiều quyết định, thí dụ: Khi thực hiện Luật Ðất đai, hạn giao đất một hộ chỉ là 2 ha; trước đây là đất nông nghiệp, sau này những diện tích có độ dốc 25 độ trở lên được quy hoạch là đất lâm nghiệp; đất khai hoang lẫn trong đất cộng đồng; có giai đoạn sau khoán 10, thay vì giao đất trên thực địa, thì cán bộ và người dân ềgiao đất trên sàn nhàể, dẫn đến số liệu hồ sơ vênh với thực tế, nay thống kê người dân không chịu, hoặc trên một diện tích đất có nhiều quyết định chồng chéo... Hàng trăm tình huống phát sinh như vậy, đó là chưa kể, ngay các văn bản quản lý nhà nước về đất cũng vướng nhau, cho nên không thể ra quyết định thu hồi đất được.
Ðến nay, tỉnh Sơn La đã giao đến hộ và giao tạm đất sản xuất cho 7.619 trong số 9.853 hộ, đạt 77,3%, với diện tích là 13 nghìn 988 ha, bình quân một hộ đạt 1,76 ha. Ngoài ra, còn 2.234 hộ TÐC chưa được giao đất sản xuất, nhưng vẫn đang sử dụng đất cũ trên cốt 218 m để sản xuất. Tỉnh Sơn La đang phấn đấu giải quyết xong việc bàn giao đất sản xuất, thanh toán bù chênh giá đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho bà con vùng di dân TÐC trong năm 2012.
Ðể thực hiện được mục tiêu nói trên, ngoài việc chủ động của tỉnh, rất cần sự hỗ trợ giúp đỡ của Bộ Tài nguyên và Môi trường, cử cán bộ chuyên môn trực tiếp xuống cơ sở nghiên cứu, cùng tháo gỡ khó khăn trong quá trình giải quyết thu hồi đất. Ðồng thời, tỉnh Sơn La cần chủ động phương án xây dựng kế hoạch vốn, báo cáo Chính phủ ưu tiên thanh toán dứt điểm phần bồi thường giá trị đất, tránh tình trạng khi có hồ sơ lại chờ vốn. Ðây là việc làm hết sức quan trọng, giảm bớt thắc mắc kéo dài và khó khăn cho người dân. Sự hoàn thành giải quyết vấn đề đất, nhất là đất sản xuất đồng nghĩa với việc hoàn thành giai đoạn 1 di chuyển dân ra khỏi vùng ngập để bước vào giai đoạn 2 ổn định đời sống sản xuất, phát triển kinh tế - xã hội vùng di dân TÐC thủy điện Sơn La.
Theo nhandan.org.vn |